Dəridə niyə çatlar yaranır? (stria) müalicəsi nədir?

Dəridə çatlar niyə yaranır?

Çatlar (tibbi dildə stria) kişilərdə və qadınlarda qarın, bud, omba, sinə, yuxarı qollar və bel kimi bədən hissələrində yarana bilər. Dərinin orta təbəqəsindəki strukturlar (yəni dermisdəki) dərinin əvvəlki formasına qayıtmasına şərait yaradır. Dəri daim gərgin olduqda, dermisdəki strukturlar parçalanır və dəridə çatlar əmələ gəlir. Bu cür çapıqlar hamiləlik, kökəlmə, sürətli çəki itirmə, artıq çəki alma kimi dərinin həddindən artıq gərilməsindən sonra öz əvvəlki vəziyyətinə qayıda bilmədiyi zaman yaranır. Çatlar başlanğıcda qırmızımtıl və bənövşəyi olur, daha sonra parlaqlaşır və dəridə gümüş və ya ağ xəttlər kimi görünür.

Çatlar necə müalicə olunur?

Çatlar üçün müxtəlif müalicələr var. Müalicənin müvəffəqiyyəti dəri tonunuzdan, çatların dərinliyindən, yaşınızdan, dərinizə günəşin vurduğu zərərin miqdarından asılıdır.

Çatların müalicəsi çətindir. Bununla belə, xüsusilə son 20 ildə dermatologiya sahəsindəki inkişaflar çatları müalicə edilə bilən hala gətirdi. Bu gün çatların müalicəsində ən çox istifadə edilən üsullar dermaroller, dermapen, mezoterapiya, PRP, dermabraziya, fraksional lazer və iynəli radiofrekans üsullarıdır. Bu üsulların birgə istifadəsi müalicənin effektivliyini artırır. Tədqiqatlarda dermis və epidermisdə idarə olunan travma yaradaraq toxumaların yaxşılaşmasına və yeni kollagen sintezinə səbəb olan fraksional lazer və iynə radiofrekans sistemlərinin çatların müalicəsində daha müvəffəqiyyətli olduğu müəyyən edilmişdir. Dermapen, dermaroller, lazer və radiofrekans tətbiqlərindən sonra yaraların sağalmasını sürətləndirmək və ya artırmaq üçün PRP və müxtəlif mezoterapiya kokteyllərindən istifadə edilir. Bu üsullar, çatın dərinliyindən və genişliyindən asılı olaraq, orta hesabla 3-4 həftəlik fasilə ilə 4-8 seans üçün tövsiyə olunur. Prosedurdan sonra tətbiq olunan nahiyədə qızartı ola bilər ki, bu da adətən 1-2 gün ərzində geriləyir. Tətbiq olunan nahiyənin tez-tez nəmləndirilməsi və ən azı 2 həftə günəşdən qorunması tövsiyə olunur.

Dəridə çatlar (stria) haqqında tez-tez verilən suallar

Dəridə çatlar niyə yaranır?

Dəri hamiləlik, kökəlmə, sürətli çəki artımı və ya itkisi kimi hallarda həddindən artıq gərildikdə dermisdəki dəstək strukturları parçalanır və dəri əvvəlki vəziyyətinə qayıda bilmir. NHS steroid krem və tabletlərini, yeniyetməlik dövrünü və ailəvi meyli də risk amilləri sırasında göstərir.

Çatlar tamamilə keçirmi?

NHS-ə görə çatlar adətən zamanla solur, amma tam yox olmaya bilər. Müalicə üsulları onların görünüşünü yaxşılaşdırmağa yönəlib.

Çatlara qarşı kremlər işləyirmi?

Bir çox krem və losyon çatların qarşısını aldığını və ya onları sildiyini iddia etsə də, NHS-in qeyd etdiyi kimi bunun işlədiyini göstərən sübut çox azdır.

Çatların müalicəsi neçə seans çəkir?

Çatın dərinliyi və genişliyindən asılı olaraq adətən 3–4 həftəlik fasilə ilə 4–8 seans tövsiyə olunur. Prosedurdan sonra 1–2 gün qızartı ola bilər; nahiyəni tez-tez nəmləndirmək və ən azı 2 həftə günəşdən qorumaq lazımdır.

Elmi mənbələr

1. NHS. Stretch marks.
2. DermNet. Skin needling.